Сұхбат

Бұрынғы мақсаттар таусылғанда, жаңалары өмірге спортпен бірге келді

«Мен 45 жастамын, ұзақ мерзімге жоспарлау — зейнетақыны жоспарлау ма? Жоқ, болмайды!»

12.09.2026Мәтін: Юлия КузнецоваФото: кейіпкердің жеке мұрағатынан
Валерия Решетняк
45 жасДепартамент директорыЖүгіру → жүзу → йогаЕкі баласы бар

Валерия Решетняк, 45 жаста. Жарнама агенттігінде департамент директоры. Екі баланың, иттің және мысықтың анасы. Екі жыл бұрын Лера, өз сөзімен айтқанда, көбіне қызығушылықтан жүгіруге келді. Нәтижесінде спорт оған тек жаттығулар мен медальдар ғана емес, жаңа мақсаттар, жаңа орта және денесінің тағы неге қабілетті екенін үнемі тексеріп отыру мүмкіндігін берді.

Бүгінде ол ашық суда жүзеді, йогамен айналысады және өскенде тағы кім бола алатынына әлі де қызығады. Сонымен бірге Лера 40-тан кейінгі спорт тек шабыт, ерік-жігер және әдемі нәтижелер туралы деп мүлде ойламайды.

Ересек адамға неге жаңадан бастаушы болу керек екені, неге кейде «қыңқылдап жүріп, істеп тастаған» дұрыс екені және өмірде қанша екінші тыныс болуы мүмкін екені туралы сөйлестік.

01 / 04

Іш пыстырудан жүгіру

01Ең басынан бастайық. Бала кезіңде және ересек өмірде спортпен қарым-қатынасың қандай болды?

— Спортпен байыпты қарым-қатынас бала кезде де, жастықта да болған жоқ: ата-анам апарған түрлі спорт үйірмелерінен бастап, университетте жігіттермен танысу үшін құрбыларыммен тренажер залына баруға дейін шайқалдым.

Екінші ұлым туғаннан кейін мен нақты мақсатпен — пішінімді қалпына келтіру үшін — қайтадан спорт залына бардым. Маған жаттығу, темір және залдың атмосферасы ұнайтын, бірақ фитнес-бикини деңгейіндегі жарыстарға байыпты мақсатың болмаса, жаттықтырушы саған қызығушылық танытпайды. Сондықтан драйв пен мотивация тек осы күнделікті тәртіпте ұзақ қалуға ғана жетті, толық эмоционалдық берілусіз де, әдеттерді өзгертусіз де.

Бірнеше жыл бұрын өмірімдегі елеулі өзгерістерді бастан өткеріп, жүгіруге көбіне іш пыстырудан, қызығушылықтан, «бұдан жаман болмайды» деген оймен келдім. Көпшілік алдында берген уәде «21 күн» бағдарламасының жаңадан бастаушыларға арналған курсының алғашқы үш аптасында тастап кетуге жол бермеді, кейін стадиондағы «ересектерге арналған» жаттығуларды байқап көрдім де, біржола берілдім. Ұшу сезімі, дененің күші және үлкен әрі маңызды нәрсеге қатыстылық сезімі жарақаттан кейін де жүгіруді тастауға мүмкіндік бермеді.

02Бір кездері спорт жеке өміріңдегі қиын кезеңнен кейін сүйеніш табуға көмектескенін айттың. Бұл сүйеніш неден көрінді?

— Сол қиын кезеңде құрбым менің тоқтаусыз спортым (ол кезде тау, боулдеринг, жүгіру және тренажер залы болатын) кортизолды шығаруға, стрессті басқаруға, тазаруға, мәселелер мен уайымдардың ойдан шықпайтын шырмауынан құтылуға, демалуға және күш жинауға көмектесетінін байқады.

Жүгіру клубым мені тез арада кез келген шытырман оқиғаға кірісуге үйретті: драйв, бірлік және аңсаған медальдарға уәде берді. Бұл дәл уақытында болды, өйткені орта жаста көп адам әдеттегі мақсаттары мен бағытын жоғалтады: бәрі не қол жеткізілген, не мүлде қызықсыз.

Осындай жағдайда бір сессияда психолог менің көкжиегімде қысқа мерзімді мақсаттар жиі көрінетінін, ал ұзақ мерзімді жоспар туралы мүлде айтпайтынымды байқады. Мен қатты ашуландым: «Мен 45 жастамын, ұзақ мерзімге жоспарлау — зейнетақыны жоспарлау ма? Жоқ, болмайды!»

Мен бірнеше рет кәсіби өмірімде жаңа бет ашып көрдім, немере туралы армандамаймын, бірақ келесі жылға арналған заплывтар күнтізбесін жоспарлау және жаңа спорт түрін меңгеруге кестеден уақыт табу туралы ойлау мені шабыттандырады.

Мектептен кейін дос табу қиын деген пікір де бар. Ал мен үшін спорт — бала кездегі мектеп сияқты, адамдармен танысудың тамаша мүмкіндігі. Жаныңа амалсыздан келіп қалған, бірақ күтпеген жерден рухы жақын болып шыққан адамдар. Мәңгі болмаса да, ұзақ уақыт бойы қасыңда қалатын адамдар. Сол қиын кезеңде менің араласатын ортам түбегейлі өзгерді, ортақ қызығушылық арқылы келген достар өз қабығыма тұйықталып қалмауға және жаңа сүйеніштер құруға көмектесті.

Фото: @wildirbispro

03Сен алғашқы жүгірістерден 10 және 21 шақырымдық қашықтықтарға тез өттің. Тастап кетпеуге және алдыңа байыптырақ мақсаттар қоюға не көмектесті? Бәрібір мұндай қашықтықты кез келген адам жүгіре алмайды.

— Жаттықтырушы (күледі). Және клубтағы қызу өмір. Айтпақшы, жартылай марафон (21 шақырым) өмірімде әзірге бір-ақ рет болды, жаттыға бастағаныма бір жыл өткенде.

Спорттағы қысқа мерзімді жоспарлау тек қысқа мерзімді болып көрінеді: жаңа маусым қарсаңында сен алдағы барлық жарысты білесің, уақытыңды, қаржыңды, күшіңді жоспарлайсың және слот сатып алып, ресми түрде мәлімдейсің. Бұл ынталандырмай қоймайды. Оның үстіне спорт өз табиғатымды түсінуге көмектесті.

Маған қыңқылдап жүріп, істеп тастау өзімді аяп, берілуден оңайырақ. Мен табиғатымнан күрескер екенмін, өзіме жол бере алмаймын.
Валерия Решетняк
02 / 04

Жүгіруден — суға

04Жүгірумен болған тарих немен аяқталды? Спорт саған жай «келмейді» деп шешіп, тынышырақ хобби іздеу ойы келмеді ме?

— Жүгіру амалсыздан аяқталды — Самарқандағы жарыстан кейін тағы да жарақат. Ота жасатпай, жүзуге көшуді таңдағанымда оңалту маманымның қалай қуанғанын көрсеңіз ғой.

Бассейн де өміріме дәл сондай кенеттен әрі дәл уақытында келді: үйім мен жұмысымның жанында жаңа бассейн ашылып жатқан еді, ал Самарқанда мен Samarkand Challenge-ке — триатлонның шағын нұсқасына — тіркеле жаздадым, оған жүзу техникам жетпеді. Мен бассейнге жазылдым, бұл жүгіруді толықтыратын уақытша нәрсе емес, жүгірудегі мақсаттар, жаттығулар мен қауымдастық болмаған кезде есімнен адаспау үшін жаңа өмір болатынын әлі білмедім.

Фото: @jonnie_skywalker

Өзгеріс өміріме таңғаларлықтай оңай келді. Менде әрдайым бір есік жабылғанда, екіншісі ашылады. Жеңілдік сезімі пайда болды. Жүгіруге өзім «жоқ» дей алмағандай едім, бірақ бұрынғы драйвты сезбейтінмін, бәрі өздігінен және ең жақсы түрде аяқталды. Жаңа бассейнде Swim Formula-дан Данил Нитендаль жаттықтырушым болғаны — сәттілік.

Мінсіз сәйкестік: мазасыз шәкірт пен сабырлы, сенімді ұстаз. Жүзудегі бүкіл жаттығу жолымда ол менің уайымдарым мен қорқыныштарымды шыдамдылықпен басып, мені қолдап келеді.
Валерия Решетняк

05Қай сәтте жүзу амалсыз жүктеме болудан қалып, дербес әуестікке айналды?

— Бассейндегі жаттығулардан ләззат ала бастаған сәтті есіме түсіру қиын. Хлорға аллергиям бар екенін және жүзу оңай болмайтынын білген сәтім есімде. Бірақ жүзудегі екінші тынысты маған Қапшағайдағы ашық судағы жаттығу маусымының ашылуы сыйлағаны анық.

Есімде, үшінші жаттығуда біз Қапшағайды жүзіп өттік: ортасында күшті толқындар болды, әлдеқайда алыстағы зауыт мұржасына бағдар ұстау қиын еді, сонда мен кенет ойладым: «Біз ересек жүзушілер сияқты жүзіп жатырмыз ғой». Сол кезде қорықпайтынымды және берілмейтінімді түсіндім.

Сонымен бірге біздің топта мен ең баяу жүземін, мені күшті жігіттермен бірге ұзақ қашықтыққа жаттығуға қосатын, мен ең соңында жететінмін. Қалаға қайтар жолда көлікте жылайтынмын. Бірақ әр осындай жаттығудан кейін мен физикалық тұрғыдан да, рухани тұрғыдан да күшейіп келе жатқанымды білетінмін. Ал Krida OpenWater ашық су жарысынан кейін бұдан ләззат ала алатынымды түсіндім.

Жүзу жаттықтырушысымен. Фото: @wildirbispro

06Жүзуде сен үшін ең қиыны не болды?

— Ең қиыны — әзірге өз шамам келмейтін нәрселер бар екенін мойындау болды. Мен жаңадан бастаушымын, суға жаратылмағанмын, қашықтықты таңдау құқығын сақтап қалу үшін аянбай еңбек ету керек. Ал техникалық тұрғыдан тыныс алу қиын болды.

Бірақ Бурабайдағы соңғы заплывта, дауыл мен толқын болған кезде, денем өздігінен бейімделіп, басыма шешім келді: «Толқындардың арасында тыныс аламын». Толық тыныштық, қызығушылық және мұхитқа дайынмын деген ой пайда болды.

Бірақ маған: «Жаттығудың бірінші жылына және сенің жасыңа керемет нәтиже», — дегенде, бұл қатты ашуландырады. Маған жай ғана жақсы нәтиже керек.

03 / 04

Өз адамдарың және өз денең

07Сен спорт қауымдастығы мен жаныңдағы адамдарды жиі еске аласың. Неліктен қауымдастық сен үшін соншалықты маңызды болып шықты және ол бірлескен жаттығулардан басқа не береді?

Спорт қауымдастығы сенің есуас емес екеніңді, таңдауыңның орны бар екенін және жалғыз емес екеніңді түсінуге мүмкіндік береді.
Валерия Решетняк

Спорт ортасынан тыс адамдар маусым басындағы жексенбіде таңғы сағат 5-те тұрып, бір жағалаудан екінші жағалауға гидрокостюммен жүзу үшін Қапшағайға бір жарым сағат жол жүрудің «бұрмаланған ләззатын» түсінбейді. Ал кейін сен жігіттермен бірге әлемнің түкпір-түкпіріндегі заплывтарға бірлескен сапарларды жоспарлайтын, күлкілі рилстермен бөлісетін бірнеше жаңа чатың пайда болғанын байқайсың да, жай ғана дос бола бастайсың.

08Жүзу арқылы өміріңе йога да келді. Алдымен созылу және қалпына келу ретінде ме?

— Йоганы небәрі бірнеше ай бұрын шын жүректен жақсы көріп қалдым. Ұстазыма бассейнде көрші жолдарда жүзетін, дос болып кеткен Ocean Team Family командасының қыздары арқылы келдім. Йога ұстазының тәжірибелі жүзуші де екенін білгенде қатты қуандым!

Мен денеме бірдеңе жетпейтінін сезетінмін, тағы бір нәрсені байқап көргім келді, бірақ боулдеринг сияқты күш-қуат үшін бәсекелеспейтін, керісінше толықтыратын нәрсе. Асельмен бірге мен денемнің әр жаттығудан кейін өзгеріп жатқанын көремін. Бәрі мен жақсы көретіндей: рух, дене және ерік күші бір жерде.

Сонымен қатар алғаш рет жарыстармен және стресспен байланысты емес, бірақ тәртіп пен жүйелілікке негізделген жаңа мақсаттар пайда болды. Онда да қауымдастық бар. Және күшті эстетикалық құрамдас бөлік.

09Басшылық жұмысты, жаттығуларды және өкінішке қарай шаршауды, тұрмыс пен жұмыстағы мерзімдерді ешкім әлі жоймаған қарапайым өмірді қалай ұштастырасың?

— Менде бәрі соншалықты күрделі емес. Біріншіден, басшылығым түсіністікпен қарайды және жұмыс кестем жеңіл, яғни мен анда-санда жарыстарға бара аламын. Жаттығуларды — йоганы да, жүзуді де — жұмысқа дейін орналастырамын. Балаларым таңертең немесе демалыс күндері мені көрмесе де болатындай ересек.

Мен үшін спорт басынан бастап күнделікті тәртіпке енді, оны бұзған жоқ. Таңертең жаттығуға тұрып, содан кейін жұмыс күнін толық атқара аламын. Тағы бір жайт — мен үй жинауды және жалпы үй шаруасындағы әйел рөлін атқаруды қойдым. Бірақ бұл керісінше артықшылық.

10Сен бірде спорт өзіңнің терең тәндік адам екеніңді түсінуге көмектескенін айттың. Мұнымен нені меңзейсің?

— Денеммен қарым-қатынасым қатты өзгерді. Біріншіден, алкоголь ішу, зиянды тамақ жеу маған өкінішті әрі жағымсыз болып кетті. Шаршау белгілеріне құлақ асып, ағзамның реакцияларын жақсырақ байқап, маған не шынымен жарасатынын, не жараспайтынын түсіне бастадым.

Екіншіден, спорттағы кез келген үзіліс менің психоэмоционалдық күйімді де лезде өзгертеді. Әрине, депрессия емес, бірақ апатия басымнан басып қалатыны анық. Мен динамосы бар қол шам сияқтымын: тұтқаны неғұрлым көп айналдырсаң, жарық соғұрлым жарқырайды.

Әрі таңғаларлығы, маған 45 жасымда денем өмір бойғы ең жақсы пішінде сияқты көрінеді. Қосымша пайда.

11Балаларың сенің спорттық әуестіктеріңе қалай қарайды?

— Балаларым мені спортта ерекше белсенді қолдайды деп айта алмаймын. Бірақ уақыт өте келе олар бұл мен үшін неге соншалықты маңызды екенін жақсырақ түсіне бастады деп ойлаймын. Шамамен үш жыл бұрын біз Грузияда болып, Удзиро көліне екі күндік түнгі жаяу саяхатқа бірге бардық. Шамамен 20 шақырым жүріп өттік. Осыдан кейін балалар: «Рақмет, анашым, бізге қатты ұнады. Енді ешқашан».

Сонымен бірге олар менің сол жерде қаншалықты қуанғанымды көрді, енді демалыс күндері тауға кетіп қалғанымды түсіністікпен қабылдайды. Мен оларға өздеріне ұнайтын спорт пен белсенділікті таңдау құқығын қалдырамын.

Үлкен ұлым 2025 жылы менімен бірге RaceNation-ға қатысты. Біз бірнеше ай бойы бірге жаттықтық, бұл оның жасөспірімдік кезеңге өтуі кезінде онымен жақын қарым-қатынасты сақтауға көмектесті. Қазір ол менің соңымнан келген тренажер залында жаттығуын жалғастырып жүр. Ал кенжем бір кезде бәріміз бірге уақыт өткізген боулдерингке барған сайын көбірек берілуде. Әрқайсымыз өз таңдауымызды жасадық және отбасынан толық қабылдау мен қолдау алдық.

Мен балаларыма спорттың пайдасы туралы дәріс оқымаймын және оларды менің соңымнан қайталауға мәжбүрлемеймін. Бірақ олар ересек адам өзіне мақсат қойып, жаңаны байқап, үйреніп, жеңіліп, қайта бастай алатынын көреді. Және өздері де өмірінің кез келген сәтінде бәрін басынан бастай алатынын біледі.
Валерия Решетняк
04 / 04

Қанша екінші тыныс

12Қиын кезеңді бастан өткеріп жүрген, спортпен шұғылдануды ойлап жүрген, бірақ қорқатын, кеш деп санайтын немесе денсаулығы бұрынғыдай емес 40–45 жастағы адамға не айтар едің?

— Барлығы міндетті түрде мен сияқты жолмен жүруі керек деп айтпас едім. Өзін қатты жақсы көретін және мен кезіктірген нәрселерге бармайтын көп адамды білемін. Бұл — өзіңді үнемі жеңу, жайсыздық, күш-жігер мен артық ақша (ол ешқашан болмайды) қажет. Күтулер мен шындықтың қақтығысы, салыстыру, айыптау.

Айналаңдағы сенен жас, күшті және дені сау адамдар жақсырақ нәтижеге жетіп жатқанына қарамастан, тек өз жолыңа назар аударуға тура келеді. Мен үшін спорт эстетикамен де қатты байланысты. Ал 45 жасыңда бір нәрседе жаңадан бастаушы болсаң, бәрі бірдей әдемі шықпайды, бұл да мені ынтамнан айырды.

Сондықтан, егер адам бәрібір спортпен шұғылданғысы келсе, менің ойымша, ең маңыздысы — дұрыс жаттықтырушыны табу. Спорт түрін емес, жаттықтырушыны. Шабыт беретін, қолдайтын, сенің барлық жеке ерекшеліктеріңді ескеретін адамды. Өйткені мотивациясыз, шабытсыз және қолдаусыз жалғыз жүру тек орасан зор ерік-жігер болған жағдайда ғана мүмкін.

Фото: @wildirbispro

13Және соңғы, дәстүрлі сұрақ: өз екінші тынысыңды табу сен үшін нені білдіреді?

— Жалпы, мен бұл терминді тауға барғанда жиі қолданамын. Мен анық білемін: маршрутқа шыққанда алғашқы бөлікті қыңқылдап жүресің: «Мұны неге істеп жүрмін? Ұйықтап қалғаным жақсы еді. Таңғы бес, ал мен терлеп, әрең тыныс алып, бір жаққа өрге қарай сүйретіліп барамын». Ал кейін екінші тыныс ашылады да, сен жай ғана жүрмейсің, сен жоғары қарай ұшып, шексіз ләззат аласың.

Жүзуде де солай. Көбіне алғашқы 500 метрді жүзіп келе жатып ойлаймын: «Мұның не керегі бар? Мен кіммін? Қайдамын? Неге мен?» Ал кейін бір ырғаққа, сол бірсарындылыққа енесің. Бәрі өте дұрыс бола бастайды. Ойлар біртіндеп тазарып, сен тек денеңе және ырғаққа назар аударасың.

Ал егер екінші тыныс туралы абстрактілі ұғым ретінде айтсақ, қазір менімен болып жатқан нәрсе менің жалғыз екінші тынысым екеніне сенімді емеспін. Мен жаңа кәсіптерді бірнеше рет байқап көрдім, биыл спорт түрін ауыстырдым. Неге екені 50 жасымда тағы бір жаңа белес болады деп ойлаймын. Ал кейін, мүмкін, тағы да, тағы да.

Жай ғана 40–45 жаста бастапқы мақсаттарың мен бағыттарың көп жағынан таусылатын кез келеді. Жастық, көңіл көтеру, мансап, амбициялар және тағы көп нәрсе болған өмір кезеңі бұрынғы мағынасын біртіндеп жоғалтады. Жаңа мағына іздеуге жылдар жұмсауға болады, ал жай ғана бір іс табуға болады — кәсіп пен тағдыр емес, жаныңа жақын хобби, оның немен аяқталатынын кім білсін. Мұнда «әрдайым „иә“ де» деген қағида өте жақсы жұмыс істейді.

Тек осы жаста ғана біз хобби мен мақсатты саналырақ, шектеусіз немесе танымалдылыққа қарамай таңдай аламыз, өзімізге құлақ асып, дәл өзіңе жақсы болатын жерге бара аламыз. Менде бұл көбіне мүлде кенеттен болады. Мен жай ғана бір нәрсеге келісемін, барамын, өзімді бақылаймын да: «О, иә» деп ойлаймын.

Мысалы, жүгірумен ақыры олай болмады. Мен онымен бір жылдан сәл астам айналыстым. Жүзуде әлі бір жыл да болған жоқпын, сондықтан мұның әрі қарай немен жалғасатынын әзірге білмеймін. Әрине, әртүрлі заплывтарды көргім келеді. Бірақ екінші жағынан, серфинг, боулдеринг, атқа міну және басқа да көптеген іс бар. Сондықтан шынымен бәрі қалай дамитынын білмеймін.

Бірақ мен үшін екінші тыныс — бұрынғы күтулер мен көңіл қалуларыңды қалдырып, бір нәрсені таза парақтан бастап көретін сәт екені анық. Өмірдің дәл қазір тұрған кезеңінде және дәл қазір тұрған жағдайыңда.
Валерия Решетняк
Made on
Tilda